Saith o bobl yn cael eu carcharu am derfysg Trelái
Mae Jamie Jones, Zayne Farrugia a Jordan Webster yn wynebu cyfnodau sylweddol o garchar ar ôl eu dedfrydau am eu rhan mewn terfysg a ddechreuodd yng Nghaerdydd ym Mai 2023, yn dilyn marwolaethau dau fachgen ifanc.
Bu farw Kyrees Sullivan, 16, a Harvey Evans, 15, yn dilyn gwrthdrawiad beic trydan, digwyddiad a arweiniodd at oriau o olygfeydd treisgar yn ardal Trelái.
Yn Llys y Goron Caerdydd ddydd Iau, roedd ebychiadau a dagrau yn yr oriel gyhoeddus wrth i'r ail gasgliad o ddiffynyddion gael eu dedfrydu.
Dywedodd y Barnwr Tracey Lloyd-Clarke y dylai aelodau'r cyhoedd wrando "yn dawel" ac y dylen nhw adael y llys os nad oedd modd iddyn nhw reoli eu hymddygiad.
Roedd 10 diffynnydd yn cael eu dedfrydu ddydd Iau, gyda saith o'r rheiny wedi cael eu carcharu.
Roedd gweiddi a rhegi yn y llys wrth i 10 person arall gael eu dedfrydu ddydd Mercher.
Roedd Jayden Westcott a James Chappell ymhlith y saith a gafodd eu carcharu ddydd Iau.
Manylion y rhai a gafodd eu carcharu
Y rhai a gafodd eu dedfrydu ddydd Iau am derfysg (riot) oedd:
- Jamie Jones, 25 o Lanrhymni - pum mlynedd a dau fis. Roedd yn un o nifer o bobl a aeth i ardd er mwyn casglu eitemau i daflu at yr heddlu. Taflodd dair eitem cyn iddo gasglu bin gwastraff bwyd a thaflu hwnnw at swyddogion.
- Zayne Farrugia, 26 o Gaerau - chwe blynedd. Roedd yn un o'r cyntaf i fynd i'r ardd i gasglu cerrig i'w taflu at yr heddlu, ac fe daflodd chwe eitem. Roedd ebychiadau o'r oriel gyhoeddus wrth iddo gael ei ddedfrydu i gyfnod sylweddol o garchar.
- Jordan Webster, 30 o Drelái - pum mlynedd a saith mis. Pan gafodd gar Audi du ei symud i ganol y ffordd er mwyn atal yr heddlu, fe waeddodd bod angen "rhedeg nhw i gyd drosodd". Bu'n taflu cerrig at yr heddlu ac fe wthiodd droli siopa i mewn i'r ffordd er mwyn i bobl eraill ei lenwi gydag eitemau i'w taflu.
- Jayden Westcott, 21 o Drelái - pum mlynedd a dau fis. Bu'n ffilmio swyddogion heddlu gyda'i ffôn tra'n eu sarhau, ac fe daflodd eitemau hefyd. Roedd hefyd yn annog y dorf i ymuno ag ef wrth iddo wthio'r droli siopa tuag at yr heddlu. Pan gafodd ei arestio dywedodd y byddai heddwas "yn marw heno".
- James Chappell, 31 o'r Barri - pedair blynedd a phedwar mis. Fe wnaeth Chappell a dyn arall yrru i'r lleoliad, ac fe gafodd ei glywed yn dweud ei fod yn "gobeithio y bydd heddweision yn cael eu hanafu y tro yma". Bu hefyd yn taflu sawl eitem tuag at swyddogion.
Dedfrydau eraill a gafodd eu rhoi
Cafodd Jamie Bateman a Liam Williams eu dedfrydu i gyfanswm o ddegawd dan glo.
- Jamie Bateman, 27 o Gaerau - pum mlynedd a naw mis. Fe wnaeth Bateman regi ar swyddogion a bu'n chwerthin wrth i frwydro ddechrau. Bu'n taflu eitemau ac yn annog eraill i'r ardd ble roedd pobl wedi ymgasglu i gael rhagor o eitemau. Fe wnaeth hefyd dorri carreg balmant fawr i ddarnau llai er mwyn i eraill eu taflu at yr heddlu.
- Liam Williams, 21 o Dredelerch - pedair blynedd a thri mis. Fe gyrhaeddodd y lleoliad gyda chaniau o danwydd a'u dosbarthu i eraill, ac fe gafodd y caniau yma eu defnyddio i losgi car.
- Jumana Fouad, 19 o Drelái - gorchymyn cymunedol 24 mis. Roedd yn 16 oed ar y pryd, ac fe daflodd sawl carreg. Pan roedd heddwas oedd wedi'i anafu angen cymorth, cafodd ei gweld yn dathlu.
- Lianna Tucker, 20 o Drelái - gorchymyn cymunedol 24 mis. Yn 17 oed ar y pryd, roedd ar flaen y dorf yn taflu eitemau at yr heddlu a bu'n gweiddi a rhegi ar swyddogion.
- Jasmine Smith, 21 o'r Mynydd Bychan - gorchymyn cymunedol 24 mis. Roedd yn 17 oed ar y pryd, fe daflodd ddau eitem at yr heddlu yn ystod y terfysg, a bu'n gwawdio swyddogion.
Ymddygiad yn y llys a manylion pellach
Roedd gweiddi a rhegi yn y llys wrth i bobl gael eu carcharu am derfysg Trelái.
Yn ogystal, cafodd dyn ei ddedfrydu am ymosod ar blismyn yn ystod y terfysg.
Mae'r saith sydd wedi cael eu dedfrydu i gyfnodau dan glo yn treulio hyd at 40% o'u dedfryd mewn carchar, gyda gweddill y ddedfryd yn y gymuned.
Mae disgwyl i 10 o bobl eraill gael eu dedfrydu ddydd Gwener.
Roedd 10 o bobl ifanc eisoes wedi'u dedfrydu am eu rhan yn yr aflonyddwch, ac fe gafodd pob un orchymyn atgyfeirio - math o ddedfryd gymunedol.
Ffyrdd o ddilyn y newyddion
Dilynwch Cymru Fyw ar Facebook, X, Instagram neu TikTok.
Anfonwch unrhyw syniadau am straeon i cymrufyw@bbc.co.uk neu cysylltwch drwy WhatsApp ar 07709850033.
Lawrlwythwch yr ap am y diweddaraf o Gymru ar eich dyfais symudol.
